ZOMERREEKS DIEREN: Hond zoekt vliegend hert

Een van de honden die vliegende herten kunnen opsporen
Foto's Lieven Van Assche

Dieren die werken voor de Vlaamse overheid, je vindt ze op de meest onverwachte plekken. In Overijse snuffelen de drie honden Smokey, Pekkie en Jimmi naar de larven van het vliegend hert, een bedreigde keversoort in Vlaanderen.

In het gras zijn vier putjes gemaakt. In één ervan zit de larve van het vliegend hert, een bedreigde keversoort in Vlaanderen. Smokey, Pekkie en Jimmi wijzen elk om de beurt de juiste locatie aan. Arno Thomaes, wetenschapper bij het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek (INBO), is tevreden met het resultaat.

lva_863036.jpg

Weinig zichtbaar

Het vliegend hert komt vooral voor in Overijse, Huizingen, Sint-Genesius-Rode en Voeren. Het in kaart brengen van hun leefgebied is een zeer intensieve bezigheid, want de kevers zijn moeilijk op te sporen. De larven leven immers in de grond nabij rottend hout en de volwassen kevers zijn maar enkele weken per jaar zichtbaar.

lva_863023.jpg

‘’s Avonds vliegen ze ook slechts een uurtje rond’, legt Arno Thomaes uit. ‘Tot nu toe doen we een beroep op waarnemingen van mensen die er wonen, maar dat gaat vaak gepaard met vergissingen.’

Toen hij tijdens een conferentie Italiaanse wetenschappers hoorde spreken over honden die de Juchtleerkever opsporen, zag hij daarin de oplossing. Honden kunnen het speurwerk van meerdere mensen sneller en efficiënter uitvoeren.
 

Natuurbehoud

Arno vroeg aan hogeschool Odisee om een haalbaarheidsstudie uit te voeren naar de speurcapaciteiten van honden: kunnen ze de geur van het vliegend hert opsporen? In haar scriptie bewees Ianthe Terpelle, bachelor in de Agro- en Biotechnologie, dat het antwoord daarop volmondig ‘ja’ is. Ze trainde haar asielhond Pekkie met de hulp van Ellen Van Krunkelsven, biologe en adviseur bij de dienst hondensteun van de Federale Politie.

lva_863040.jpg

‘Honden leven met hun neus’, legt Ellen uit. ‘Ik vond de vraag van Arno boeiend om honden in te zetten in het kader van natuurbehoud. Meestal sporen ze drugs, explosieven of lijken op. Maar met een paar aanpassingen in de trainingsmethode kun je honden dus ook vliegende herten laten vinden.’
 

lva_863031.jpgLeergierig

Ianthe toonde aan dat het opsporen van de larven met elke hond mogelijk is. Zo trainde Ellen haar Mechelse herder Smokey, samen met Pekkie en Jimmi, de hond van docente en promotor Hilde Vervaecke.

‘Het maakt niet uit welk ras je gebruikt, want honden zijn sowieso leergierig’, zegt Ellen. ‘En ze zijn makkelijk te motiveren – in hun geval met eten. Maar dat kan ook een stuk speelgoed zijn.’
 

Stap voor stap

Omdat de larve van het vliegend hert een specifieke geur afgeeft, werd getraind op geurherkenning. ‘We werkten eigenlijk van achteren naar voren’, legt Ianthe Terpelle uit. ‘Eerst maakten we hen duidelijk dat ze de locatie met de neus moeten aanwijzen, ze mogen de plaats niet verstoren.’ Daarna leerden de honden geuren herkennen in confituurpotten.

‘We gebruikten eerst koffie’, zegt docente Hilde Vervaecke, omdat dat ook een sterke geur is. ‘Stilaan hebben we geuren toegevoegd, zoals aarde, kruiden, thee en meel. Eenmaal dat lukte, leerden de honden de geur van de larve identificeren uit een opstelling van confituurpotten met andere geuren.’
 

Vrije natuur

lva_863011.jpg

De training was heel tijdsintensief. ‘Je gaat maar met kleine stapjes vooruit’, zegt Hilde Vervaecke. ‘Belangrijk is ook om de hond niet te afhankelijk te maken van menselijke signalen. In het begin bleven Ianthe en ik soms te lang staan bij de put waarin de larve zat. Gelukkig gaf Ellen ons veel professionele tips.’

In een volgende fase zullen de honden leren om de larven in de vrije natuur te zoeken. ‘We hebben nog een weg af te leggen, maar ik ben nu al tevreden met wat we bereikt hebben,” besluit Arno Thomaes.

Reactie toevoegen

Uw bericht wordt door onze redactie bekeken voor het op de site wordt geplaatst

Anonieme reacties worden niet gepubliceerd. We behouden het recht om lange reacties in te korten.